ESTETİKTİKTE NESNELCİ VE ÖZNELCİ TUTUMLAR-2

Lalo iki ayrı bakış açısından söz ederken haklı olarak, “Bunların her ikisi de doğrudur, ancak her bir tarihin ayrı bir dönemi için doğrudur” der. Bu yüzden Lalo bize toplumbilimci bakış açısından uzaklaşmamız gerektiğini bildirir: “İnsan ile ilgili tüm öbür konularda olduğu gibi sanat konusunda da belirleyici bakış açısı yalnızca ve yalnızca toplumbilimci bakış açısıdır, çünkü o öbürlerinin bir bileşimidir.” Tarihin ayrı ayrı dönemlerinde ortaya çıkan bakış açıları daha sonra bütün oluşturacak biçimde, başarıları ile ve başarısızlıkları ile yaşanmış bir deneyim olarak birbirlerine kavuşurlar. Lalo’nun değişiyle “Karşıt öğretiler üst bir bileşimde, bütünsel estetikte uyuşurlar.”
Her ne olursa olsun estetikte nesnelci ve öznelci bakış açıları kişilerin genel eğilimlerine ve dünya görüşlerine bağlı olarak her zaman olacaktır. Biz bugün hem klasikliğin hem duyguculuğun verimli kaynaklarından yararlanıyoruz. Gene de çağdaşlarımız bir özne- nesnel dengesini yüzde yüz gerçekleştirmek gibi bir koşulu benimsemek durumda değillerdir. Zamanlar her ikisinden bir bileşim oluşturmamızı sağlayacak kadar değişmiş olsa da usçuluk ile duyguculuğun karşıtlığı bazen bu bileşimi ya da bu dengeyi yadsıyıcı sonuçlar getirecektir. Bu ayrım yalnızca yaratı düzeyinde değil, estetikçi ve izleyici düzeyinde de kendini gösterir. Nesnelci bakış estetiğin temeline ussal çerçevede evrensel birlik kavramını koyarken, öznelci bakış estetiği öznelliğin özellikleri ile belirgin bir gizler alanı sayar heyecan etkenini birinci planda belirleyici görür.

Bir önceki yazımda « makalem ilgini çekebilir. Okumak istermisin ?
yorum yok
404 okuma
28 Kasım, 2016
admin
admin

Site web editörü olan admin makale yazarlığı yapar. Site web editörü olan admin makale yazarlığı yapar. Site web editörü olan admin.


Yorumlar



Bir Yorum Yazmak İstermisiniz ?